Leerlijnen en vocabulaires in de praktijk - Verkennende studie in opdracht van het Programma 'Stimuleren Gebruik Digitaal Leermateriaal'1126819-3-2010 11:08:15http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2010Allard StrijkerLeerlijnen komen steeds vaker ter sprake als het gaat over het ontwerpen en ontwikkelen van leerplannen en leermiddelen. Er zijn veel leerlijnen beschikbaar die gericht zijn op verschillende leergebieden, vakken en onderwerpen. Daarbij is sprake van een grote variëteit aan uitgangspunten, perspectieven, vormen, functies, gebruik en doelen. Op de website leerlijnwijzer.nl is een groot aantal producten en diensten beschikbaar waarmee binnen de schoolpraktijk met leerlijnen gewerkt kan worden. Het grote aantal definities van leerlijnen geeft aan dat leerlijnen op verschillende manieren gebruikt worden. De spraakverwarring rondom de leerlijnen maakt het daarom moeilijk op een eenduidige manier met het ontwerp en de ontwikkeling van leerlijnen om te gaan. Steeds meer docenten willen gebruik maken van digitaal leermateriaal. Er zijn verschillende initiatieven om docenten hierbij te helpen. Daarnaast worden samen met andere partijen uit het onderwijsveld naar oplossingen voor bestaande knelpunten gezocht. Dit gebeurt in het programma ‘Stimuleren Gebruik Digitaal Leermateriaal’. Het doel van het programma is het gebruik van digitaal leermateriaal in het po, vo en mbo te stimuleren. Binnen het programma is geconstateerd dat leerlijnen als een belangrijk instrument gelden bij het ontwikkelen van leermiddelen. SLO is als nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling bij verschillende projecten betrokken, waarin leerplannen met leerlijnen vorm worden gegeven. In dit rapport worden leerlijnen gedefinieerd, verschillende aspecten beschreven, voorbeelden van uitwerkingen verschaft en mogelijkheden voor arrangeren aangegeven. Tevens worden aanwijzingen gegeven voor ontwerp en ontwikkeling in de vorm van ontwerpmodellen. Tot slot wordt aangegeven hoe die ontwerpmodellen gevalideerd kunnen worden in vervolgonderzoek. Pdf-bestand
Handreiking schoolexamen sport, bewegen en maatschappij havo/vwo1105813-10-2015 11:12:191958http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2007Swinkels, E.;Berend Brouwer
Handreiking schoolexamen geschiedenis havo/vwo : bij het nieuwe examenprogramma geschiedenis geldig vanaf schooljaar 2012-13 (vwo) en 2013-14 (havo) 111471-5-2013 11:26:19131http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2013Wilschut, A.;Albert van der KaapIn 2015 komt er een einde aan de tijdelijke afwijking in het examenprogramma geschiedenis voor de tweede fase. Vanaf 2015 heeft het centraal examen betrekking op de domeinen A en B. In opdracht van het College voor Examens zijn voor het examen in 2015 twee syllabi gemaakt: één voor havo en één voor vwo. Zij bevatten een nadere specificatie van het nieuwe examenprogramma. Ook de Handreiking bij het schoolexamen moest hierdoor worden herzien. Deze aangepaste handreiking wil docenten informeren over de verplichtingen en mogelijkheden voor de inrichting van het schoolexamen en bevat niet-voorschrijvende suggesties en adviezen hiervoor. Pdf-bestand
Reader Bewegen, Sport en Maatschappij1142516-7-2015 16:12:416226http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2009Eric SwinkelsReader BSM is een compleet uitgewerkt overzicht voor het vak BSM zoals de leerlingen van Sg Twickel uit Hengelo dat krijgen als ze kiezen voor BSM in de 2e fase van havo of vwo. Het examenvak BSM wordt op deze school sinds 1999 gegeven, eerst onder de naam LO2 (h/v). De school was destijds een van eerste scholen die dit vak aanbood en heeft sindsdien alle ontwikkelingen gevolgd. De reader is bedoeld als voorbeeld en als inspiratie voor docenten die BSM op hun school geven of bezig zijn het vak te ontwikkelen voor hun leerlingenPdf-bestand
TULE - rekenen/wiskunde: inhouden en activiteiten bij de kerndoelen1145917-11-2015 11:38:361076http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2008Buijs, K.;Klep, J.;Anneke NoteboomIn het project Tussendoelen & leerlijnen (TULE) van SLO zijn de kerndoelen van alle leergebieden uitgewerkt. Hiermee biedt SLO scholen/leraren een beeld wat er onder de globale kerndoelen verstaan kan worden. Het geeft zicht op de manier waarop bij ieder kerndoel de inhouden (kennis en vaardigheden) en activiteiten (van kinderen en leraren) kunnen worden verkaveld over de groepen 1 tot en met 8. Dit maakt de doorgaande ontwikkeling van de inhoud van het onderwijsaanbod zichtbaar. De uitwerkingen in TULE laten zien hoe de inhoudsverkaveling eruit zou kunnen zien. Van de informatie op de TULE website (tule.slo.nl) is voor alle zeven leergebieden een geprinte versie beschikbaar. Dit deel betreft het leergebied rekenen/wiskunde. Pdf-bestand
Burgerschaps- en mensenrechteneducatie : curriculumvoorstel 110112-3-2015 12:09:58902http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2012Vliet, E. van;Jeroen BronOm de aandacht voor mensenrechteneducatie een meer structurele en duurzame plaats te geven in het onderwijs is door het ministerie van Buitenlandse Zaken en in overleg met het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aan SLO gevraagd om mensenrechten voorbeeldmatig uit te werken als onderdeel van het leerplanvoorstel actief burgerschap en sociale integratie. Met een dergelijke leerplankundige uitwerking van mensenrechten als onderdeel van burgerschap, wordt gestreefd naar meer inzicht in en overeenstemming over kernelementen voor mensenrechteneducatie en naar een meer zichtbare samenhang met burgerschap. Het voorliggende curriculumvoorstel gaat in op de beleidscontext en geeft een toelichting op de structuur van het leerplan. In een drietal bijlagen zijn de leerplannen voor het basisonderwijs en de onder- en bovenbouw van het voortgezet onderwijs opgenomen. Pdf-bestand
De kunst van het nieuwe: vier disciplines, één doel1111123-5-2012 09:43:46788http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2012Verkenningscommissie Kunstvakken In dit rapport adviseert de Verkenningscommissie Kunstvakken over de vraag hoe de kunstvakken als examenvakken in de bovenbouw havo en vwo in de toekomst op eenduidige wijze verankerd kunnen worden. Ook doet zij aanbevelingen om tot een duurzame positionering van de kunstvakken in het voortgezet onderwijs te komen. De commissie gaat uit van één kerncurriculum voor alle kunstvakken. Dit kerncurriculum is te beschouwen als globale kennisbasis voor alle kunstdisciplines en voor alle drie de componenten van het examenprogramma, namelijk vakpraktijk, vaktheorie en kunst en cultuur van de 20ste en 21ste eeuw .Pdf-bestand
Leren, loopbaan en burgerschap in het praktijkonderwijs1119725-11-2015 10:47:261388http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2008Berlet, I.De scholen van het Samenwerkend Praktijkonderwijs Amsterdam (SPA) willen leerlingen laten uitstromen met een herkenbaar 'diploma praktijkonderwijs'. Het 'diploma' houdt in dat leerlingen zoveel mogelijk toegewerkt hebben naar een AKA-kwalificatie. Sommige leerlingen kunnen zo'n kwalificatie behalen ná (externe) beoordeling, door docenten van het ROC. Ook voor leerlingen die géén volledige kwalificatie kunnen behalen, wordt het AKA-traject als richtinggevend kader beschouwd. Deze leerlingen kunnen deelcertificaten behalen. In het AKA-traject staat het werken aan kerntaken en aan competenties centraal. Voor de zeven kerntaken uit het brondocument Leren, loopbaan en burgerschap van de COLO uit 2007 zijn voorbeelduitwerkingen ontwikkeld die door de leerlingen gebruikt kunnen worden om aan te geven hoe zij aan de kerntaken hebben gewerkt. Deze publicatie bestaat uit drie delen: de voorbereiding op de assessments, een handleiding voor de docent en leerlingenmateriaal.Pdf-bestand
Passende perspectieven taal : profielschetsen113394-6-2012 12:06:303479http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2012Jansma, S.;Fortgens, C,;Schie, C. van der;Mieneke LangbergDe referentieniveaus zijn ook voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften het uitgangspunt. Er zijn echter leerlingen die, ondanks de inspanningen van de school, de referentieniveaus niet halen op het moment dat het van hen wordt verwacht. Dan kan het nodig zijn om (inhoudelijke) keuzes te maken, zodat deze leerlingen een onderwijsaanbod krijgen dat past bij hun ontwikkelingsperspectief. Het project Passende perspectieven heeft ter ondersteuning van dit proces de referentieniveaus voor taal uitgewerkt, waarbij werd uitgegaan van drie verschillende groepen met elk een specifieke beperking. De opbrengsten van de eerste fase van het project bevat de volgende onderdelen: wegwijzer, leerroutes bij de doelenlijsten, en profielschetsen van de drie doelgroepen. Pdf-bestand
Ruimte en sturing in het onderwijs3916-11-2016 10:19:521034http://downloads.slo.nl/Repository/Forms/AllItems.aspxpdfFalsepdfapplication/pdf SLO-publicatie2016Gerdineke van SilfhoutDeze notitie wil inzichtelijk maken welke factoren op stelsel- en op schoolniveau van invloed zijn op de mate waarin en de wijze waarop curriculumontwikkeling op schoolniveau tot stand komt en welke actoren daarbij betrokken zijn. Pdf-bestand